Deprecated: Methods with the same name as their class will not be constructors in a future version of PHP; plgContentJw_sigpro has a deprecated constructor in /home/nowogrodziec/ftp/gckis/plugins/content/jw_sigpro/jw_sigpro.php on line 19

Deprecated: Methods with the same name as their class will not be constructors in a future version of PHP; plgContentZt_Highslide has a deprecated constructor in /home/nowogrodziec/ftp/gckis/plugins/content/zt_highslide/zt_highslide.php on line 12

Józef Ignacy Schnabel - życiorys

Józef Ignacy Schnabel (*1767, Nowogrodziec – †1831, Wrocław)


O sławie Schnabla jako dyrygenta, organizatora życia muzycznego oraz wieloletniego Kapelmistrza Katedry św. Jana we Wrocławiu świadczą dziś przede wszystkim liczne dokumenty z epoki. Za najważniejsze należy uznać rekomendacje prasy europejskiej z lipską Allgemeine Musikalische Zeitung na czele, w której częste relacje o kompozytorze ze Śląska mogłyby ułożyć się w zajmującą opowieść o jego szybkiej karierze w środowisku muzycznym.
Schnabel otrzymał w młodości komplementarne wykształcenie muzyczne, które uzupełniał po swym przybyciu do Wrocławia w 1797 roku. Nauka gry na instrumentach, kompozycji i dyrygowania, zgodnie z wielowiekową tradycją, traktowana była wówczas całościowo. Dzięki tej metodzie kompozytor po napisaniu muzyki, mógł dyrygować jej wykonaniem, a jednocześnie brać w nim udział jako skrzypek lub organista. Lecz nie tylko w systemie kształcenia należy upatrywać źródła fenomenu uniwersalizmu muzycznego Schnabla. Należał on bowiem do wąskiego grona ludzi uzdolnionych, a jednocześnie bardzo pracowitych, w życiu których natchnienie szło zawsze w parze ze zdecydowaniem i nieugiętością. Dowiódł tego już w okresie swej pracy w parzyckiej szkole, kiedy z grupy swych uczniów stworzył amatorską orkiestrę, wykonującą między innymi dzieła Mozarta. Dowiódł tego także we Wrocławiu, gdzie znacząco podniósł poziom i wzbogacił repertuar zastanych orkiestr, tak iż zyskał słowa uznania samego Beethovena. Ponieważ zachowały się do naszych czasów programy koncertów wykonywanych pod dyrekcją Schnabla, łatwo możemy spostrzec, że były to przedsięwzięcia bardzo ambitne. Komplet symfonii Beethovena, wielkie oratoria Haydna, Requiem Mozarta – z tymi dziełami wrocławianie zetknęli się po raz pierwszy dzięki talentom muzycznym i organizacyjnym Schnabla.


Muzyka w Katedrze, w okresie sprawowania przez niego funkcji kapelmistrza, również zalśniła odpowiednim do rangi tego miejsca blaskiem. Nie był to wszakże blask zeświecczonej muzyki religijnej, jaką tworzyli Mozart czy w późnym okresie życia Haydn, pełnej popisowych arii, brawurowych tematów fug czy tanecznych rytmów. Msze, offertoria, graduały Schnabla to utwory pełne melodyjności, szlachetnej prostoty i wyrafinowanej harmonii. Ich autor unikał kontrapunktycznych zawiłości, zaciemniających znaczenie słów – tekst bowiem miał być celem, nie zaś pretekstem do powstania takiej czy innej kompozycji. Dzięki tak ujętej interpretacji stylu kościelnego (Kirchenstil) powstało ponad dwieście utworów o niezaprzeczalnym pięknie, przepełnionych duchem nabożnego skupienia i odpowiednią do okoliczności wykonania powagą.


Wierzę, że nadejdą dni, kiedy twórczość Józefa Ignacego Schnabla na stałe wejdzie do repertuaru koncertów muzyki wokalno-instrumentalnej. Obecny festiwal jest przynoszącym wiele satysfakcji dowodem na rozpoczęcie się tego procesu, gdyż – tak jak w edycjach ubiegłorocznych – podczas koncertu finałowego będziemy mieli okazję usłyszeć jedno z dzieł wrocławskiego kapelmistrza, a naszego wielkiego Rodaka. Zanim jednak świat muzyczny pozna i przyjmie całość tej bogatej spuścizny artystycznej, naszym zadaniem jest chronić ją i zabezpieczyć przed upływem czasu. Dotyczy to zwłaszcza nieznanych zbiorów muzykaliów rozsianych po terenie Dolnego Śląska, które wciąż czekają na uporządkowanie i skatalogowanie, a w przyszłości na powtórne odrodzenie w żywej praktyce wykonawczej.


Mariusz Urban

Ostatnio zmieniany: wtorek, 10 grudzień 2013 10:45
Więcej w tej kategorii: Organy i muzyka organowa »

Masz ciekawe pomysły? Chcesz się nimi z nami podzielić? A może chcesz wziąć udział w organizowanych przez nas zajęciach?